Obiekty poprzemysłowe wpisane do rejestru zabytków
Zestawił: Ryszard CHYBIORZ
Województwo śląskie posiada niemalże 10% wszystkich obiektów dziedzictwa przemysłowego w Polsce (Nitkiewicz-Jankowska, 2006). Są wśród nich obiekty górnicze, hutnicze i hydrotechniczne, bezpośrednio lub pośrednio powiązane z eksploatacją różnych kopalin. Niektóre z nich są punktami Szlaku Zabytków Techniki Województwa Śląskiego, podziemia Zabytkowej Kopalni Rud Srebronośnych oraz sztolni „Czarnego Pstrąga” w Tarnowskich Górach zostały uznane za pomnik historii Rozporządzeniem Prezydenta RP, a Zabytkowa Kopalnia Węgla Kamiennego “GUIDO” jest punktem kotwicznym Europejskiego Szlaku Dziedzictwa Przemysłowego (ERIH).
Zgodnie z polską "Ustawą o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami" ochronie i opiece podlegają, bez względu na stan zachowania: 1/ Nieruchome zabytki techniki będące w szczególności obiektami techniki, a zwłaszcza kopalniami, hutami, elektrowniami i innymi zakładami przemysłowymi. 2/ Ruchome zabytki techniki będące w szczególności: wytworami techniki, a zwłaszcza urządzeniami, środkami transportu oraz maszynami i narzędziami świadczącymi o kulturze materialnej, charakterystycznymi dla dawnych i nowych form gospodarki, dokumentującymi poziom nauki i rozwoju cywilizacyjnego (więcej » http://www.ihtourism.pl/index.php?option=com_content&view=article&id=20&Itemid=64〈=pl). Patrz także » Galeria zdjęć
| BYTOM | |
| BYTOM – ROZBARK, ul. Chorzowska 12 BYTOM – SZOMBIERKI, ul. Zabrzańska 7
|
|
| CHORZÓW | |
| CHORZÓW, ul. Siemianowicka
|
|
| POWIAT CIESZYŃSKI | |
| USTROŃ - POLANA, ul. Papiernia 4-8 USTROŃ, ul. Hutnicza 1 dawna huta "Klemens" z początku XIX w., nr rej.: A- 534/92 - budynek administracyjny, - urządzenia hydrotechniczne. Obecnie Muzeum Ustrońskie. Godziny otwarcia na stronie http://www.muzeum.ustron.pl/ |
|
| KATOWICE | |
| KATOWICE, ul. Pszczyńska KATOWICE – NIKISZOWIEC, ul. Szopienicka KATOWICE – WEŁNOWIEC, Plac Alfreda 1-13 (dawniej Zwycięstwa), KATOWICE, ul. Kopalniana 6 zespół zabudowy szybu "Bartosz" należący do KWK Kleofas-Katowice z lat 1883-1895, nr rej.: A-16/99 z 25.05.1999: - nadszybie z wieżą, - maszynownia z wyposażeniem, - budynek siłowni, - budynek hali sprężarek; parowa maszyna wyciągowa znajdująca się w maszynowni szybu "Bartosz" KWK Katowice-Kleofas, nr rej.: B-6/99 z 31.08. 1999
|
|
| RUDA ŚLĄSKA | |
| RUDA ŚLĄSKA - WIREK, ul. Szyb Andrzeja RUDA ŚLĄSKA, ul. Konopnickiej RUDA ŚLĄSKA - ORZEGÓW, ul. Bytomska 51
|
|
| POWIAT RYBNICKI | |
| CZERNICA, ul. Górnicza, gmina GASZOWICE zespół szybu wentylacyjnego I "Czernica" (d. Erbreich) z przełomu XIX i XX wieku, nr rej.: A-1318/84 z 16.01.84: - budynek szybu z wieżą wyciągową, - budynek maszyny wyciągowej, - budynek rozdzielni elektrycznej. PIECE, gmina GASZOWICE
PALOWICE, gmina CZERWIONKA-LESZCZYNY
|
|
| RYBNIK | |
| RYBNIK - NIEWIADOM, ul. Mościckiego
|
|
| ŚWIĘTOCHŁOWICE | |
| ŚWIĘTOCHŁOWICE, ul. Wojska Polskiego 16
|
|
| POWIAT TARNOGÓRSKI | |
| TARNOWSKIE GÓRY, ul. Szczęść Boże 52
|
|
| TYCHY | |
TYCHY - PAPROCANY, ul. Nad Jeziorem 44
|
|
| POWIAT WODZISŁAWSKI | |
RYDUŁTOWY, ul. Leona
|
|
| ZABRZE | |
ZABRZE ZABRZE, ul. Hagera 41-43 ZABRZE - MACIEJÓW, ul. Srebna 6 zespół zabudowy Szybu Maciej z pocz. XX wieku, nr rej.: A-164/05 z 30.12.2005:
- budynek nadszybia z wieżą wyciągową szybu Maciej, z zachowanym stanowiskiem sygnalisty szybowego, - budynek wagowni (obecnie portierni), - budynek maszynowni z maszyną wyciągową z przekładnią, bębnowym nośnikiem liny, wyposażeniem oraz przetwornicą. Obiekt na Szlaku Zabytków Techniki Województwa Śląskiego http://www.slaskie.pl/szt/pl/17.php Więcej informacji » http://www.kopalniasztuki.com/?page_id=37 Otwarte w każdy czwartek od godz. 10 -13, w pozostałe dni po uzgodnieniu terminu i godziny wejścia na obiekt telefonicznie: (032) 271-24-49. ZABRZE, ul. 3 Maja 91A ZABRZE - ZABORZE, ul. Wolności 410 Czytaj także: Zabytki industrialne Zabrza http://www.ihtourism.pl/ |
|
| POWIAT ZAWIERCIAŃSKI | |
PORĘBA, ul. Fabryczna
|
|
| POWIAT ŻYWIECKI | |
ŚLEMIEŃ ZŁATNA, gmina Ujsoły
|
|
Data dodania: wrzesień 2009 | Data aktualizacji: 07 września 2010
- Cuda Techniki w Polsce Europie na Świecie http://www.cudatechniki.com/
- Krajowy Ośrodek Badań i Dokumentacji Zabytków http://www.zabytek.pl/
- Międzynarodowe Centrum Dokumentacji i Badań Nad Dziedzictwem Przemysłowym dla Turystyki http://www.ihtourism.pl/
- Stowarzyszenie Podziemne Trasy Turystyczne Polski - Rozmaitości http://www.podziemia.pl/
- Szlak Zabytków Techniki Województwa Śląskiego http://www.slaskie.pl/szt/
- Śląskie Centrum Dziedzictwa Kulturowego w Katowicach http://www.scdk.pl/
- Wojewódzki Urząd Ochrony Zabytków w Katowicach http://www.wkz.katowice.pl/struktura.php